Netcongestie werd lange tijd vooral gezien als een probleem voor grote bedrijven. Voor ondernemers met een grote elektriciteitsaansluiting, zware machines, veel koelvermogen of grote laadpleinen. Maar dat beeld verandert. Ook ondernemers met een kleine aansluiting kunnen te maken krijgen met de gevolgen van een vol elektriciteitsnet. Bijvoorbeeld als je wilt uitbreiden, laadpalen wilt plaatsen, elektrisch wilt verwarmen of zonnepanelen wilt installeren.
Dat betekent niet dat er morgen ineens niets meer kan. Maar het betekent wél dat het verstandig is om op tijd te weten wat je aansluiting aankan en waar je mogelijk tegenaan loopt.
Wat is een kleine aansluiting?
Een kleine elektriciteitsaansluiting is een aansluiting tot en met 3×80 ampère. Veel winkels, horecaondernemers, kantoren, kleine werkplaatsen en andere mkb-bedrijven vallen in deze categorie.
Tot voor kort hadden vooral bedrijven met een grotere aansluiting te maken met wachtrijen voor extra transportcapaciteit. Voor kleinere aansluitingen werd ruimte op het elektriciteitsnet gereserveerd. Maar sinds 1 juli 2026 verandert dat. Netbeheerders reserveren geen aparte ruimte meer voor klanten met een kleine aansluiting. Vraag je een nieuwe of zwaardere aansluiting aan? Dan kun je dus ook als kleinere ondernemer op een wachtlijst terechtkomen.
Wanneer merk je hier iets van?
Heb je voldoende aan je huidige aansluiting en ga je voorlopig niets veranderen? Dan hoeft er niet direct iets te veranderen. Ondernemers lopen vooral tegen netcongestie aan op het moment dat ze meer elektriciteit nodig hebben. Bijvoorbeeld bij groei, verhuizing, uitbreiding van apparatuur of verduurzaming.
Denk aan een bakker die extra ovens wil plaatsen. Een winkelier die wil overstappen op elektrisch verwarmen. Een ondernemer die laadpalen wil neerzetten voor medewerkers of klanten. Of een bedrijf dat zonnepanelen wil installeren en stroom wil terugleveren. Juist bij dit soort plannen is het belangrijk om niet alleen naar de investering zelf te kijken, maar ook naar de beschikbare ruimte op je aansluiting.
RVO heeft een handreiking gemaakt
Om ondernemers met een kleine aansluiting op weg te helpen, heeft de RVO een praktische handreiking gemaakt over energiemanagement voor het mkb. Ook is er een korte ‘snelle start’ beschikbaar. Daarmee kun je in ongeveer tien minuten ontdekken of je energieverbruik past binnen je aansluiting en welke eerste stap logisch is.
De handreiking helpt ondernemers om de eigen energiesituatie beter in kaart te brengen. Je kijkt naar je aansluiting, je energieverbruik, piekmomenten en mogelijke knelpunten. Ook helpt de handreiking om oplossingen te vergelijken en betere vragen te stellen aan een installateur, leverancier of energieadviseur. Dat is best belangrijk, want netcongestie vraagt om betere voorbereiding. Niet pas nadenken over stroom als de laadpalen al besteld zijn, maar vooraf kijken wat er technisch en praktisch mogelijk is.
Begin bij je eigen aansluiting
De eerste stap is eenvoudig: zoek uit welke aansluiting je hebt. Vaak staat dit op de jaarafrekening van je energieleverancier of in de online omgeving van je netbeheerder.
Daarna is de vraag hoeveel elektriciteit je tegelijk gebruikt. Het gaat namelijk niet alleen om je totale jaarverbruik, maar vooral om piekmomenten. Wanneer vragen apparaten, installaties of laadpunten tegelijk veel vermogen? En past dat binnen wat je aansluiting aankan?
Via de app of website van je energieleverancier kun je vaak al zien wat je per dag of per uur verbruikt. Dat geeft een eerste beeld. Kijk vooral naar momenten waarop je bedrijf draait zoals normaal, maar ook naar avonden, weekenden of rustige periodes. Wat blijft er aan? Waar zitten pieken? En wat verandert er als je straks extra elektrische apparatuur toevoegt?
Eerst meten, dan besparen, dan sturen
RVO vat de aanpak bij netcongestie praktisch samen: meten, besparen en slim sturen.
- Meten betekent dat je inzicht krijgt in je verbruik. Niet alleen hoeveel stroom je gebruikt, maar vooral wanneer. Besparen betekent dat je kijkt wat niet nodig is. Denk aan verlichting, sluipverbruik, instellingen van verwarming of koeling en apparatuur die onnodig aan blijft staan.
- Daarna kun je kijken naar slim sturen. Kun je laadpalen op een ander moment laten laden? Kunnen apparaten na elkaar starten in plaats van tegelijk? Kun je verbruik verschuiven naar momenten waarop je zonnepanelen stroom opwekken? Of is een energiemanagementsysteem interessant?
- Voor kleine ondernemers hoeft dat niet meteen ingewikkeld te zijn. Soms begint het met beter plannen, instellingen aanpassen of een installateur de juiste vragen stellen.
Kijk vooruit voordat je investeert
Veel verduurzamingsmaatregelen vragen extra elektriciteit. Dat geldt voor warmtepompen, elektrische boilers, laadpalen, koeling, machines en soms ook voor uitbreiding van zonnepanelen.
Daarom is het slim om vooraf een paar vragen te beantwoorden:
- Hoe groot is mijn huidige aansluiting?
- Hoeveel ruimte gebruik ik nu al op drukke momenten?
- Welke plannen vragen straks extra vermogen?
- Kan ik verbruik spreiden of slimmer aansturen?
- Moet ik eerst meer inzicht krijgen voordat ik investeer?
Met deze vragen voorkom je dat je een mooie verduurzamingsstap voorbereidt die in de praktijk vastloopt op de stroomaansluiting.
Laat je helpen als je er niet uitkomt
Niet iedere ondernemer heeft tijd om zelf in meetdata, aansluitwaarden en piekmomenten te duiken. Dat is begrijpelijk. Een energieadviseur kan helpen om je verbruik in kaart te brengen en te bepalen welke maatregelen passen bij je bedrijf.
Ook het Duurzaam Ondernemersloket denkt graag mee. Bijvoorbeeld als je wilt weten waar je moet beginnen, welke gegevens handig zijn of welke regelingen en hulpmiddelen beschikbaar zijn. Neem dan ook gewoon contact op als je ergens tegenaan loopt!